การออกกำลังกายแนวบำบัด หรือ Therapeutic Exercise คือ การออกกำลังกายเพื่อรักษาอาการป่วยทางร่างกายให้กลับสู่ภาวะปกติหรือทุเลาลงให้ได้มากที่สุดโดยไม่ต้องใช้ยา ได้แก่ ผู้ป่วยติดเตียง ผู้ป่วยที่มีปัญหาเกี่ยวกับกล้ามเนื้อ หรือโครงสร้างอวัยวะต่าง ๆ ของร่างกาย เช่น กล้ามเนื้อ กระดูก เอ็นและข้อต่อต่าง ๆ ตลอดจนระบบการทำงานของปอด หัวใจ เป็นต้น

     สำหรับการออกกำลังกายแนวบำบัดแบ่งออกเป็น 2 รูปแบบใหญ่ ๆได้แก่
          1. Active Exercise (การออกกำลังกายด้วยตัวเองของผู้ป่วย) คือ การใช้แรงจากกล้ามเนื้อเป็นตัวกระทำ เช่น ยกแขนหรือขาขึ้นเอง เป็นต้น เรียกได้ว่าเป็นการบำบัดด้วยตนเอง มักใช้ในกรณีที่ไม่มีการติดของข้อ

การออกกำลังกายแบบ Active Exercise


          2. Passive Exercise (การออกกำลังกายโดยผู้อื่น) คือ การใช้แรงจากภายนอกมากระทำต่อผู้ป่วย เช่น ใช้แรงจากนักกายภาพบำบัดหรือแรงจากเครื่องมือมาช่วยยกแขนหรือขา เพื่อให้แขนขาของผู้เข้ารับการบำบัดได้ออกกำลังเพื่อไม่ให้เกิดปัญหากับกล้ามเนื้อหรือข้อจากการไม่ได้เคลื่อนไหวเป็นเวลานาน การออกกำลังกายแบบนี้มักใช้กับผู้ป่วยที่ร่างกายเคลื่อนไหวเองไม่ได้ เช่น ผู้ป่วยนอนติดเตียง เป็นต้น


การออกกำลังกายแบบ Passive Exercise

     ทั้งนี้การกายภาพบําบัดผู้ป่วยติดเตียง คือ การฟื้นฟูร่างกายผู้ป่วยในเรื่องต่าง ๆ เช่น ข้อ กล้ามเนื้อ หรือทำเพื่อผ่อนคลาย แต่สำหรับผู้ป่วยติดเตียงที่ไม่สามารถช่วยเหลือตัวเองได้นั้นจะต้องทำกายภาพบำบัดแบบ Passive Rehabilitation Exercise เพื่อช่วยเคลื่อนไหวข้อต่อต่าง ๆ ไม่ให้ติดกันในช่วงที่ผู้ป่วยไม่สามารถเคลื่อนไหวตัวเองได้

     นอกจากนี้ในการกายภาพบำบัดควรได้รับการวินิจฉัยจากแพทย์หรือนักกายภาพบำบัดก่อนเพื่อการรักษาอย่างถูกต้อง และที่สำคัญหากมีเตียงผู้ป่วยที่ปรับไฟฟ้าได้หรือมีอุปกรณ์กายภาพบำบัดก็จะช่วยให้ผู้ดูแลสะดวกมากขึ้นในการทำกายภาพให้ผู้ป่วย

อุปกรณ์ที่สามารถเพิ่มความสะดวกสบายในการออกกำลังกายบำบัด



อุปกรณ์พลิกตัวผู้ป่วยติดเตียง ติดตั้งเข้ากับเตียงไฟฟ้า
เพิ่มความสะดวกแก่ผู้ดูแลในการพลิกตัวผู้ป่วย
เตียงไฟฟ้า สามารถปรับจุดต่าง ๆ ของเตียง
ได้ 5 จุด ทำให้ง่ายต่อการดูแลผู้ป่วย
อุปกรณ์ช่วยเดิน
เพื่อการกายภาพบำบัดขา